คนดิจิทัลแนะวิธีรับมือ “ทัวร์ 18 มงกุฎ” มุมมืดของ Social Media ที่ผู้บริโภค – แบรนด์ต้องรู้เท่าทัน

คนดิจิทัลแนะวิธีรับมือ “ทัวร์ 18 มงกุฎ” มุมมืดของ Social Media ที่ผู้บริโภค – แบรนด์ต้องรู้เท่าทัน

คนดิจิทัลแนะวิธีรับมือ “ทัวร์ 18 มงกุฎ” มุมมืดของ Social Media ที่ผู้บริโภค – แบรนด์ต้องรู้เท่าทัน

Thumbsup

สนับสนุนเนื้อหา

จากกรณี “ซินแสลวงโลก” ที่กลายเป็นเหตุการณ์ต้มตุ๋นระดับชาติจนมีผู้เสียหายถูกหลอกให้ไปรวมตัวกันที่สนามบินสุวรรณภูมินับพันคนและถูกปล่อยเกาะอย่างไร้เยื่อใยนั้น บนโลกออนไลน์ก็มีผู้ใช้งานอินเทอร์เน็ตจำนวนมากเกาะกระแสนี้กันอย่างเหนียวแน่นผ่านแพลตฟอร์ม Social Media ต่าง ๆ ตั้งแต่ช่วงคืนที่ 11 เมษายนต่อเนื่องจนถึงเช้าวันรุ่งขึ้นเช่นกัน ซึ่งในฝั่งของผู้บริโภคแล้ว ทั้งสองเหตุการณ์นี้กำลังสะท้อนให้เห็นถึงพฤติกรรมการใช้งานของผู้ใช้อินเทอร์เน็ตในไทยข้อหนึ่งในเรื่องความเหลื่อมล้ำด้านการรู้เท่าทันในการใช้สื่อ Social Media ที่ถ่างกว้างขึ้นเรื่อย ๆ ขณะที่ในฝั่งของภาคธุรกิจนั้น เราก็ต้องยอมรับว่ามีการดึงแบรนด์ยักษ์ใหญ่หลายแบรนด์เข้ามาพัวพันเพื่อสร้างความน่าเชื่อถือให้กับการต้มตุ๋นครั้งนี้อย่างแนบเนียน

 โดยสิ่งหนึ่งที่เราต้องยอมรับกันก็คือ เราอยู่ในยุคที่ผลสำรวจต่างชี้ว่าการเติบโตของประชากรอินเทอร์เน็ตคือสิ่งที่ภาคธุรกิจต้องให้ความสนใจ เช่นที่ Hootsuite ระบุว่า ปัจจุบัน ประชากรอินเทอร์เน็ตทั่วโลกมีสูงถึง 3.7 พันล้านคน หรือคิดเป็น 50% ของประชากรโลกทั้งหมด (เติบโตขึ้น 10% เมื่อเทียบกับปี 2016) ขณะที่ผู้ใช้งาน Social Media นั้นก็สูงถึง 2.7 พันล้านคน (เติบโตขึ้น 21% จากปี 2016) โดยในจำนวนนี้เข้าถึง Social Media เป็นประจำทุกวันผ่านสมาร์ทโฟนมากถึง 2.5 พันล้านคน

สำหรับประเทศในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้อย่างประเทศไทยนั้น Hootsuite ก็ได้มีการเปิดเผยตัวเลขผู้ใช้งานอินเทอร์เน็ตออกมาเช่นกัน โดยระบุว่า จากประชากร 68.2 ล้านคนของไทยนั้นมีถึง 46 ล้านคนที่เป็นผู้ใช้งานอินเทอร์เน็ต หรือคิดเป็น 67% ของจำนวนประชากร แถมทั้ง 46 ล้านคนนี้มีการใช้งาน Social Media เป็นประจำทุกวันด้วย โดยเป็นการเล่นผ่านอุปกรณ์โมบายล์ถึง 42 ล้านคน ส่วนแพลตฟอร์ม Social Media ที่ได้รับความนิยมสูงสุดหนีไม่พ้น Facebook (65%), YouTube(64%) และ Line (59%)

อย่างไรก็ดี จากความเสียหายกรณีซินแสโชกุนที่เกิดขึ้นโดยอาศัย Social Media เป็นเครื่องมือนั้นก็แสดงให้เห็นเช่นกันว่า แม้ Social Media จะสามารถเข้าถึงคนหมู่มากของประเทศได้ แต่ความรู้เท่าทันสื่อ Social Media ของคนในประเทศนี้ยังมีไม่เพียงพอ

ดร.มานะ ตรีรยาภิวัฒน์ คณบดีคณะนิเทศศาสตร์ มหาวิทยาลัยหอการค้าไทยเผยถึงปัญหาการถูกต้มตุ๋นผ่าน Social Media ว่า คนมีแนวโน้มเชื่อข้อมูลใน Line เพราะมาจากเพื่อนหรือญาติ

“คนไทยยังขาดความรู้เท่าทันสื่อ โดยเฉพาะสื่อดิจิทัล จึงถูกหลอกให้เชื่อผ่านทางคนรู้จักได้ง่าย และให้ถือกรณีนี้เป็นบทเรียนว่าอย่าเชื่อทุกอย่างบนโลก Social Media ควรมีสติ และตรวจเช็คให้มั่นใจก่อน”

พร้อมกันนี้ ดร.มานะยังชี้ด้วยว่า ในอนาคตอาจมีการฉ้อโกงผ่าน Social Network มากขึ้นกว่านี้ เนื่องจากคนเสพ Social กันมาก และมีความไว้ใจข้อมูลใน Social กันเยอะขึ้นนั่นเอง

ด้านคุณอภิศิลป์ ตรุงกานนท์ ประธานเจ้าหน้าที่เทคโนโลยีจากเว็บไซต์ Pantip.com ในฐานะเป็นอีกหนึ่งแพลตฟอร์มแรก ๆ ของโลก Social Media ที่มีการนำเสนอข้อมูลความไม่ชอบมาพากลของธุรกิจขายอาหารเสริม – แพกเกจท่องเที่ยวประเทศญี่ปุ่นในช่วงเทศกาลสงกรานต์ของซินแสลวงโลกนี้  ก็ได้ให้ทัศนะว่า

“กรณีทัวร์โชกุนนั้น จุดเด่นของแพลตฟอร์ม Pantip คือมีสมาชิกที่มีความรู้ความเชี่ยวชาญในแวดวงต่าง ๆ เยอะมาก  เรามีสมาชิกที่มีความรู้เรื่องการบิน การท่องเที่ยวญี่ปุ่น และธุรกิจ MLM เข้ามาช่วยกันวิเคราะห์ว่าโปรโมชันทัวร์โชกุนมีความเป็นไปได้มากน้อยแค่ไหน ซึ่งสมาชิกส่วนใหญ่มีความเห็นไปในทางเดียวกัน คือเป็นไปได้ยากที่จะมีทริปแบบนี้เกิดขึ้นได้จริง”

อย่างไรก็ดี ถึงแม้ในกระทู้ที่ผู้ใช้งานเข้ามาสอบถามเกี่ยวกับการมีอยู่จริงของทัวร์ดังกล่าวจะได้ความสนใจจากสมาชิก Pantip.com จำนวนมาก ทั้งมีการให้ข้อมูลตามความเป็นจริง แต่เหตุการณ์ในวันที่ 11 เมษายนก็ยังร้ายแรง ในจุดนี้คุณอภิศิลป์ให้ความเห็นไม่ต่างจาก ดร.มานะ ตรีรยาภิวัฒน์ว่า เป็นเพราะผู้เสียหายส่วนใหญ่ไม่ได้รับข้อมูลอย่างรอบด้าน ซึ่งเป็นที่มาของภาพคนนับพันที่ถูกทิ้งให้เคว้งคว้างกลางสนามบินสุวรรณภูมิจนกลายเป็นข่าวใหญ่ไปทั่วโลก

pexels-photo-352902

ผู้เชี่ยวชาญเตือนแบรนด์เฝ้าระวังถูกอ้างอิงหาประโยชน์

นอกจากในมุมของผู้บริโภคที่ได้รับความเสียหายจากเหตุการณ์ต้มตุ๋นดังกล่าวแล้ว จะเห็นได้ว่า ในฟากของแบรนด์เองก็มีหลายองค์กรที่ถูกดึงเข้ามาเพื่อใช้สร้างความน่าเชื่อถือให้กับการหลอกลวงด้วยเช่นกัน ซึ่งในจุดนี้ คุณชลฤทัย ทวิธารานนท์ ผู้อำนวยการฝ่ายกลยุทธ์ดิจิทัล ของ MindShare Thailand ได้ให้ความเห็นไว้อย่างน่าสนใจว่า 

“สำหรับกรณีการใช้แบรนด์ที่มีชื่อเสียงและเป็นที่ยอมรับในวงกว้างมาใช้ในการอ้างอิงในเชิงการตลาด หรือที่เราเรียกว่า brand endorsement นั้น มีการใช้กันมานาน ซึ่งเป็นวิธีที่มีประสิทธิภาพในการดึงดูดลูกค้าให้มาสนใจในตัวสินค้าและบริการ และสร้างความน่าเชื่อถือได้”

“แต่เมื่อมาถึงยุคที่ทุกคนสามารถเข้าถึงอินเตอร์เน็ตและใช้งานโซเชียลมีเดียอย่างกว้างขวาง การที่แบรนด์ยอดนิยมหรือเครื่องหมายทางการค้าที่ดูมีมูลค่าถูกดึงนำมาใช้ในการสร้างความน่าเชื่อถือนั้นยิ่งทำได้ง่ายขึ้นไปอีก ทั้งมาด้วยวิธีการถูกต้องและไม่ถูกต้อง ที่เป็นเช่นนี้เพราะตัวแบรนด์ที่ถูกนำไปใช้อ้างอิง ไม่สามารถเข้ามาดูแลและจัดการได้ทั่วถึง ยิ่งเป็นสินค้าและบริการที่เกิดใหม่ ต้นทุนต่ำ ต้องการดึงดูดความสนใจจากลูกค้าโดยการโน้มน้าวและปิดการขายให้เร็วที่สุด การใช้แบรนด์ดังมาอ้างอิงก็ถูกนำมาใช้เป็นวิธีการหนึ่งที่ทำให้ลูกค้าตัดสินใจได้เร็วขึ้น”

ในจุดนี้คุณชลฤทัยชี้ว่า ในโลก Social Media จะเห็นการทำธุรกิจในลักษณะนี้เกิดขึ้นอย่างรวดเร็วและพบได้บ่อยมาก การอ้างแบรนด์หรือผู้มีชื่อเสียงนั้นง่ายและไม่มีต้นทุน นอกจากนี้หากมีการอ้างอิงในวงที่จำกัดหรือวงปิดแล้ว แบรนด์ก็ยากที่จะรับรู้ได้

อย่างไรก็ดี คุณชลฤทัยแนะนำว่า หากแบรนด์เคยมีประสบการณ์ในการจัดการปัญหาในลักษณะนี้แล้ว ก็สามารถเพิ่มการทำ social listening มาสังเกตุการณ์ว่าแบรนด์เราถูกพูดถึงในโซเชียลมีเดียและเว็บบอร์ดต่าง ๆ อย่างไร จะได้เข้าไปจัดการได้อย่างทันท่วงทีเพื่อจำกัดความเสียหายต่อภาพลักษณ์ ส่วนแบรนด์ที่ยังไม่มี social listening อาจเริ่มประเมินว่าเคยเจอเหตุการณ์ในลักษณะนี้บ่อยครั้งหรือไม่ และเข้าไปเกี่ยวข้องกับการโฆษณาชวนเชื่อประเภทใด เพื่อจำกัดขอบเขตการสังเกตการณ์ให้นักการตลาด monitor ต่อไปได้นั่นเอง

สำหรับแบรนด์ใดที่กำลังมองหาวิธีป้องกันเพิ่มเติมนั้น คุณชลฤทัยแนะนำว่า “ในส่วนการป้องกันคงจะเป็นเรื่องที่แบรนด์ต้องเตรียมข้อมูลสื่อสารกับลูกค้า และสร้างความประทับใจในการตอบข้อซักถามเมื่อมีการติดต่อเข้ามาทางแบรนด์อย่างรวดเร็วค่ะ ช่องทางการพูดคุยและติดต่อกับลูกค้าถือเป็นเรื่องสำคัญ หากลูกค้ารู้สึกว่าสามารถติดต่อกับแบรนด์ได้เสมอ แบรนด์เองก็จะได้ประโยชน์จากข้อมูลที่ลูกค้าให้ เพื่อใช้จัดการปัญหาก่อนที่จะขยายต่อค่ะ”

Hacker โชว์เว็บ Apple ก็สามารถถูกปลอม URL ได้พร้อมเตือนให้ระวังทุกครั้งก่อนที่จะ login

Hacker โชว์เว็บ Apple ก็สามารถถูกปลอม URL ได้พร้อมเตือนให้ระวังทุกครั้งก่อนที่จะ login

Android 10 เรื่องง่าย ๆ ที่มือใหม่เข้าใจผิด

Android 10 เรื่องง่าย ๆ ที่มือใหม่เข้าใจผิด

อยากเป็นเจ้าของ Samsung Galaxy S8 ก่อนใครพร้อมโปรจุใจฟังทางนี้!!!

อยากเป็นเจ้าของ Samsung Galaxy S8 ก่อนใครพร้อมโปรจุใจฟังทางนี้!!!

สนไหม! Nokia 3310 รุ่นทองคำและไทเทเนียม ราคาเกือบ 60,000 บาท

สนไหม! Nokia 3310 รุ่นทองคำและไทเทเนียม ราคาเกือบ 60,000 บาท

เอาฮา! เมื่อ Nokia 3310 รุ่นใหม่กล้องดียิ่งกว่า Samsung Galaxy S7 edge

เอาฮา! เมื่อ Nokia 3310 รุ่นใหม่กล้องดียิ่งกว่า Samsung Galaxy S7 edge

อัปเดท!! Instagram ในระบบปฏิบัติการ Android สามารถใช้งานในขณะที่ออฟไลน์ได้แล้ว

อัปเดท!! Instagram ในระบบปฏิบัติการ Android สามารถใช้งานในขณะที่ออฟไลน์ได้แล้ว

หลุด! OPPO R11 มือถือกล้องหลังคู่จาก OPPO ที่ใกล้ความเป็น iPhone 7 Plus

หลุด! OPPO R11 มือถือกล้องหลังคู่จาก OPPO ที่ใกล้ความเป็น iPhone 7 Plus

Google โดนแขวะเข้าข้างตัวเอง หลังเผย 10 แบรนด์ขวัญใจวัยรุ่นอเมริกัน

Google โดนแขวะเข้าข้างตัวเอง หลังเผย 10 แบรนด์ขวัญใจวัยรุ่นอเมริกัน

หลุดภาพร่างกรอบด้านหลังบน iPhone 8 พบช่องว่างที่คาดว่า เป็นตำแหน่งของ Touch ID

หลุดภาพร่างกรอบด้านหลังบน iPhone 8 พบช่องว่างที่คาดว่า เป็นตำแหน่งของ Touch ID

ชำแหละ Samsung Galaxy S8 เผยชิ้นส่วนภายในแบบหมดเปลือกโดย iFixit จะแกะซ่อมยากแค่ไหน

ชำแหละ Samsung Galaxy S8 เผยชิ้นส่วนภายในแบบหมดเปลือกโดย iFixit จะแกะซ่อมยากแค่ไหน

เทียบ Xiaomi Mi6 และ iPhone 7 Plus สองเรือธงกล้องคู่ (Dual-Camera) รุ่นใหม่ล่าสุด!

เทียบ Xiaomi Mi6 และ iPhone 7 Plus สองเรือธงกล้องคู่ (Dual-Camera) รุ่นใหม่ล่าสุด!

ปิดแจ้งเตือน Facebook กับวิธีง่ายๆ จัดการกิจกรรม ข้อความที่น่ารำคาญ

ปิดแจ้งเตือน Facebook กับวิธีง่ายๆ จัดการกิจกรรม ข้อความที่น่ารำคาญ

HTC U (Ocean) อาจจะเปิดตัว 16 พฤษภาคมนี้

HTC U (Ocean) อาจจะเปิดตัว 16 พฤษภาคมนี้

GoPro เตรียมเปิดจอง Fusion กล้อง 360 องศารุ่นแรกของ GoPro

GoPro เตรียมเปิดจอง Fusion กล้อง 360 องศารุ่นแรกของ GoPro

Apple Watch 2 NikeLab Limited Edition รุ่นพิเศษผลิตน้อยแต่ความสามารถเหลือล้น

Apple Watch 2 NikeLab Limited Edition รุ่นพิเศษผลิตน้อยแต่ความสามารถเหลือล้น

ลือ iPhone ในปีหน้าอาจจะไม่แถมตัวแปลงช่องเสียบหูฟังเป็น Lightning Port

ลือ iPhone ในปีหน้าอาจจะไม่แถมตัวแปลงช่องเสียบหูฟังเป็น Lightning Port

Google Play Store อัปดทหน้าตาใหม่จัดการ Apps ง่ายกว่าเดิม

Google Play Store อัปดทหน้าตาใหม่จัดการ Apps ง่ายกว่าเดิม

“F8 Conference” งานสัมมนาของ Facebook ที่คนไทยไม่รู้ไม่ได้ (2)

“F8 Conference” งานสัมมนาของ Facebook ที่คนไทยไม่รู้ไม่ได้ (2)

iPhone รุ่นใหม่ คาดมากับจอโค้ง เปิดตัวพร้อมกัน 3 รุ่น

iPhone รุ่นใหม่ คาดมากับจอโค้ง เปิดตัวพร้อมกัน 3 รุ่น

รวมฟีเจอร์ลับบน Facebook ที่หลายคนอาจไม่เคยได้ใช้งาน

รวมฟีเจอร์ลับบน Facebook ที่หลายคนอาจไม่เคยได้ใช้งาน

ส่งอีเมล์ให้เพื่อน

ส่งให้เพื่อนหลายคนใส่ “,” (ส่งพร้อมกันมากสุด 50 อีเมล์)

ส่งอีเมล์